Transit Ticaret Kazancında %95 Vergi İndirimi: Kimler, Hangi Şartlarla Yararlanır?
Türkiye'de dış ticaret ekosisteminin yıllardır dile getirdiği bir talep, 2026 yılında sessiz sedasız karşılık buldu: 4 Haziran 2026'da yayımlanan 7582 sayılı Kanun'la, yurt dışından satın alınan malların Türkiye'ye getirilmeksizin yurt dışında satılmasından (transit ticaret) ve yurt dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılıktan elde edilen kazançların %95'i kurum kazancından indirilebilir hâle geldi. Düzenleme 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren elde edilen kazançlara uygulanıyor — yani hâlihazırda yürürlükte ve bu yılın kazançlarını kapsıyor.
Buna rağmen sahada gördüğümüz tablo şu; bu modelle çalışan firmaların önemli bir bölümü, kendilerini doğrudan ilgilendiren bu indirimden henüz haberdar değil.
Transit Ticaret Neden Şimdiye Kadar Dezavantajlıydı?
Transit ticaret, bir Türk şirketinin yurt dışından satın aldığı malı Türkiye gümrüğüne hiç sokmadan başka bir ülkedeki alıcıya satması işlemidir. Bu firmalar ülkeye döviz kazandırmalarına rağmen mevzuatta "ihracatçı" sayılmadıkları için ihracata tanınan kurumlar vergisi avantajlarından yararlanamıyor, kazançları genel oranda vergilendiriliyordu. Yeni düzenleme bu tabloyu kökten değiştirdi: kazancın yalnızca %5'i vergiye tabi kalıyor. Örnek vermek gerekirse, transit ticaretten 100 milyon TL kazanç elde eden bir şirket, 95 milyon TL'yi matrahtan indirmekte ve yalnızca 5 milyon TL üzerinden kurumlar vergisi hesaplamaktadır.
İstanbul Finans Merkezi'nde %100 İndirim Oranı
İstanbul Finans Merkezi'nde katılımcı belgesiyle faaliyet gösteren kurumlar için indirim oranı %100 olarak uygulanıyor, yani bu yapılar üzerinden yürütülen transit ticaret kazançlarında kurumlar vergisi fiilen sıfırlanıyor. Ticareti yöneten merkezini Türkiye'de konumlandırmayı değerlendiren gruplar için İFM alternatifi, yapılandırma kararının önemli bir parametresi hâline gelmiş durumda.
İndirimden Yararlanmanın Şartları
İndirimin iki temel şartı vardır ve ikisi de dosya disipliniyle ilgilidir. Birincisi, aracılık hâlinde malın satıcısının da alıcısının da Türkiye'de bulunmaması; işlemin gerçekten yurt dışı–yurt dışı eksende gerçekleşmesi gerekir. İkincisi ve uygulamada en kritik olanı; kazancın, kurumlar vergisi beyannamesinin verilme süresinin sonuna kadar Türkiye'ye transfer edilmiş olması şartıdır. Parası yurt dışı hesaplarda bekletilen kazanç, tutar ne olursa olsun indirimden yararlanamaz. Bu nedenle transit ticaret yapan şirketlerin, dönem kapanmadan önce tahsilat ve transfer akışını bu takvime göre planlaması gerekir.
Tamamlayıcı not: Bu kazançlar KDV'nin konusuna girmediğinden transit ticaret faturalarında KDV hesaplanmaz. Ayrıca indirim, asgari kurumlar vergisi hesabında da dikkate alınabildiğinden avantaj, asgari vergi düzenlemesi kapsamında değildir.
İlk Uygulama: Bu Yılın Geçici Vergi Dönemleri
Düzenleme 2026 kazançlarına uygulandığından, indirim ilk kez bu yılın geçici vergi beyannamelerinde hayata geçiyor. Dokuz aylık kazançların beyan edileceği üçüncü geçici vergi dönemi, birçok firma için indirimin ilk somut test alanı olacak. Kazanç ayrıştırmasının (transit ticaret kazancı ile diğer faaliyet kazançlarının ayrımı, ortak giderlerin dağıtımı) şimdiden kurulması, hem indirimin tam kullanılmasını hem de ileride bir incelemede savunulabilir olmasını sağlar.
Sık Sorulan Sorular
Şahıs işletmeleri de yararlanabilir mi? Düzenleme kurum kazancına ilişkindir; şirketleşmemiş yapılar için vergileme genel hükümlere tabidir. Transit ticaret hacmi büyüyen işletmelerde şirketleşme kararı bu indirimle birlikte yeniden değerlendirilmelidir.
Kazancı Türkiye'ye getirmezsek ne olur? Beyanname verme süresi sonuna kadar transfer edilmeyen kazanç için indirim uygulanamaz; şart, sonradan tamamlanamayan bir süre şartıdır.
Transit ticaret artık "ihracat" mı sayılıyor? Hayır; düzenleme vergisel bir indirimdir. İhracatçı statüsü, birlik üyeliği gibi konular ayrı düzenleme gerektirmektedir ve sektörün gündemindedir.
Loba Partners olarak dış ticaret şirketlerinin vergi planlaması, transit ticaret kazanç ayrıştırması ve geçici vergi süreçlerinde yanınızdayız. İletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Yorumlar